“DEVONU LUG’OTIT TURK” TARKIBIDAGI PARCHALARNING MATNIY TADQIQI: TIZIMLASHTIRISH NATIJALARI (ABDURAUF FITRATNING “ENG ESKI TURK ADABIYOTI NAMUNALARIMAJMUASI ASOSIDA)”
Keywords:
Tasnif, murabba’, ikkilik, qofiya, mavzu, maqola, to’rtlik.Abstract
Mahmud Koshg’ariyning “Devonu lug’otit turk” asari tarkibidagi nazmiy parchalar xalq og’zaki ijodi va qadimgi yozma manbalar va ularning poetik va janriy xususiyati, til imkoniyatlarini o’zida to’liq namoyon qila olgan adabiy parchalar bo’lgani bois asar tarkibidagi nazmiy pachalar tadqiqi muhim ahamiyatga ega. Bu borada Abdurauf Fitratning tadqiqotlari muhim ahamiyaga ega. Maqolada Abdurauf Fitratning “Devonu lug’otit turk” asari tarkibidagi nazmiy parchalarning tadqiqiga bag’ishlangan “Eng eski turk adabiyoti namunalari” asari va uning tarkibiy qismi, olimning tasniflash tamoyili xususida fikr yurtiladi.
References
1. Avcı, Y(2019). Sound Development And Writing Comparisons Of Divân-I Lugat’it Turk. Route Educational and Social Science Journal, (6) 5,23-35.
2. Besim Atalay. Divanü Lügat-ıt-Türk ve Tercümesi üzerine Notlar / Kaşgarlı Mahmud. Divanü Lügat-ıt-Türk (çeviri). Çeviren: Besim Atalay. 5.Baskı. Cild I. – Ankara, 2006. S. XVIII; Fazilov E. Kaşgarlı Mahmut’un «Dıvanü Lugat-ıt-Türk» eserının Almanca, Türkçe, Özbekçe, Uygurca, İngılızce, Farsça, Kazakça, Çınce, Azarıce ve Rusça Tercümelerının Karşılaştırmalısı Üzerınde / Turcologica III. – Tashkent: Vektor-Press, 2010. C.417-421.
3. Atalay B. Divanu lugatit turk tercimesi. 1-3 cild. Ankara / 1939-1941Yusuf, Avcı (1997). Fıtrat’ın Türkçeciliği. Türk Dünyası Dil ve Edebiyat Dergisi, (3).
4. Avcı,Y (2014). Türk Edebiyatının En Eski Örnekleri. İstanbul: Kesit Yayınları.
5. Brokelmann.C. Mahmud al-Kasghari uber lie Sprachen un die Stamme der Turlen in X1 Jahrh (Korosi Csama – Archivum.) 1921. – S 29, 37–39.
6. Coşar, A., & Güneş, B. (2011). Açiklamali Bir Kaynakça Denemesi: Divânü Lugâti't-Türk Ve Kâşgarli Mahmud Üzerine Yazilan Makaleler. Türkiyat Mecmuası, 21(1), 167-231.
7. Fitrat. Eng eski turk adabiyoti namunalari. (Nashrga tayyorlovchi Hamroyeva O) – T.: MUMTOZ SO’Z, 2008. – B. 108.
8. Jalolovna, H. O. PIECES FROM “BOBURNOMA” IN ABDURAUF FITRAT’S COLLECTION
9. Kuprulu F. Turk adabiyotining manshai // Milliy tatabbular majmuasi. 2-jild, 4-son. – B.71.
10. Mahmud al-Husayn binni Muhammad al-Koshg’ariy: kitobi Devonu lug’atit turk (O’ngso’z). – Istanbul, 1933. (arab yozuvida)
11. Radloff W. Phonetik der nordichen turk sprehen/ Leipzig. -1882. – Pp. 8–19.
12. Seyhan, T., & Jalolovna, H. O. (2023). FITRAT-TEXTOLOGIST (Based on the complex" Examples of Uzbek literature"). Academia Science Repository, 4(5), 1083-1087.
13. Stebleva I.V. Razvitie tyurkskix poeticheskix form XI veke. – M., 1971.
14. Xudoyberdiyev. J. “Devonu lug’otit turk”: topilishi, tarjimalari va o’rganilishi // Turkologiya masalalari. 1-son, 2007.
